Będąc z uczniami w szkole często uzyskujemy od nich informację zwrotną do konkretnych ćwiczeń czy całych lekcji. Nawet, jeśli nie pytamy ich bezpośrednio, co im się na danych zajęciach podobało, widzimy ich reakcje i zaangażowanie, z jakim wykonują zadanie. W edukacji zdalnej nie zawsze mamy tę możliwość, gdyż uczniowie pracują w dużej mierze samodzielnie, a podczas lekcji online nie zawsze okazują emocje (nie zawsze chcą włączyć kamerkę, abyśmy mogli te emocje zaobserwować...).
Z jednej strony zatem można powiedzieć, że w edukacji zdalnej trudniej jest uzyskać informację zwrotną od uczniów. Z drugiej strony jednak, praca online daje nam nowe możliwości, jak np. ankiety online. Do tej pory na koniec roku prosiłam uczniów o wypełnienie ankiety, którą im drukowałam. Robili to, ale nie zawsze szczerze odpowiadali na pytania otwarte bojąc się, że rozpoznam ich po charakterze pisma. W tym roku uczniowie są tak przyzwyczajeni do linków i materiałów online, że wypełnienie przez nich ankiety online nie stanowi żadnego problemu, a nauczycielowi daje dużo więcej możliwości:
- niektórzy uczniowie chętniej wypełnią anketę online, gdyż jest bardziej anonimowa (niektórzy mogą do niej wprawdzie nawet nie zajrzeć, jednak Ci, którzy teraz ankiety nie wypełnią, ankietę w klasie wypełniliby "na odczep" i nie byłaby ona dla nas źródłem informacji);
- programy online do ankiet podliczają za nas odpowiedzi, a my otrzymujemy gotowe podsumowanie, z wykresami;
- nie musimy nic drukować, wysyłamy tylko link;
- po edukacji zdalnej zarówno nauczyciele, jak i uczniowie mają dużo więcej doświadczeń, patrzymy na edukację z innej perspektywy, dlatego odpowiedzi w ankiecie mogą być dojrzalsze i bardziej wartościowe.
Ostatni tydzień zajęć świetnie nadaje się do przeprowadzenia ankiety - uczniowie mają już właściwie cały rok szkolny za sobą, materiał jest zrealizowany, oceny wystawione, więc zamiast dawać uczniom kolejne zadania, których połowa naszych milusińskich i tak nie zrobi, proponuję poprosić ich o wypełnienie ankiety. Ankiety online można przygotować na wielu różnych portalach. Do najbardziej popularnych (darmowych) należą: Google Forms, Microsoft Forms, Survio, Mentimeter oraz Interankiety. Ja od lat korzystam z Survio, dlatego napiszę o tej platformie.
Jak stworzyć ankietę dla uczniów? Przede wszystkim trzeba odpowiedzieć sobie na pytania: jakie informacje chcę uzyskać i co z tym potem zrobię? Ankieta powinna być zwięzła, więc ograniczmy się do niezbędnych pytań: nie ma sensu pytać uczniów o to, co myślą o przydatności przerabianego materiału, gdyż materiał określa podstawa programowa i nie jesteśmy w stanie tego zmienić. Warto pytać nie tylko o edukację zdalną, ale też o naukę w szkole, można więc rozbić niektóre pytania na czas od wrześnie do marca, oraz na czas edukacji zdalnej.
Dla mnie celem głównym ankiety jest doskonalenie warsztatu pracy nauczyciela, dlatego chciałabym dowiedzieć się:
- jak czują się uczniowie podczas moich lekcji;
- jak oceniają swój przyrost wiedzy ogólnie oraz z podziałem na poszczególne umiejętności;
- co jest mocną, a co słabą stroną moich lekcji;
- czy wiedzą, jak się uczyć nauczanego przeze mnie przedmiotu;
- jakie mają sugestie na poprawę lekcji.
Warto pamiętać, że pytania powinny być zróżnicowane - zamknięte i otwarte. Te pierwsze podsuwają uczniom gotowe odpowiedzi, dla mniej kreatywnych uczniów są więc zbiawienne, ale ograniczają możliwości tym bardziej refleksyjnym (nauczyciel tworzący ankietę nie zawsze jest w stanie przewidzieć wszystkie możliwe odpowiedzi, warto więc dodać opcję "Inne", aby chętni uczniowie mogli dodać coś od siebie). Pytania otwarte mogą być z kolei dla niektórych uczniów trudne, nie rezygnujmy z nich jednak, gdyż na pewno znajdą się tacy, którzy udzielą wartościowej odpowiedzi. Ponadto, trzeba całą ankietę dostosować do uczniów: do ich wieku, możliwości, kreatywności... Czasami wystarczy metoda "2 gwiazdy i prezent", w której uczeń otrzymuje tylko 3 pytania:
- 2 pierwsze to gwiazdy, czyli prośba o napisanie mocnych stron lekcji
- ostatnie pytanie to prezent, czyli wskazówka, co należy poprawić.
Jak wykonać ankietę Survio? Przede wszystkim zakładamy darmowe konto na
https://www.survio.com/pl/. Następnie logujemy się i klikamy
+Stworzyć ankietę. Możemy wybrać wzór ankiety i go przerobić, jednak to może okazać się nawet bardziej czasochłonne niż stworzenie własnej ankiety - dlatego polecam wybrać
Nową ankietę.
Wpisujemy nazwę ankiety, informację / polecenie dla wypełniających, możemy dodać logo, a następnie przechodzimy na pierwszą stronę, gdzie dodajemy kolejne pytania klikając na znak +. Otwiera się wtedy okno z rodzajami pytań:
Nie będę opisywała tutaj wszystkich możliwości - proponuję, aby klikać na kolejne opcje aby sprawdzić, jak wyglądają i co można z nimi zrobić. W każdej chwili możemy wybrane pytanie edytować lub usunąć. Pokażę to na przykładzie pytania
Matryca - wybór opcji:
Każdy element pytania jest do edycji: wpisujemy treść pytania, nazwy poszczególnych wierszy i kolumn, możemy dodać kolumny i wiersze, a po kliknięciu na
Ustawienia zaznaczamy, czy jest to pytanie obowiązkowe; czy wypełniający udziela tylko jednej odpowiedzi w każdym wierszu, czy może wybrać kilka opcji albo wpisać własny tekst; możemy też dodać multimedia: obraz lub video. Kiedy pytanie jest gotowe klikamy
Stwórz i dodajemy kolejne pytanie.
Ankieta dla uczniów będzie raczej krótka, nie powinno więc być potrzeby dodawać kolejnej strony (nie chodzi tu o stronę A4 - na 1 stronie ankiety zmieści się wiele pytań). Na koncie darmowym nie możemy ustawić ostatniej strony, jest ona automatyczna. Kiedy dodamy już wszystkie pytania możemy kliknąć na
Ustawienia na górze strony i sprawdzić, czy zaznaczone tam opcje nam odpowiadają (są one uniwersalne, więc nie ma potrzeby ich zmieniać). Aby udostępnić uczniom ankietę klikamy na
Zbieranie odpowiedzi na górnym pasku - wyświetla się wtedy link, który należy skopiować i przesłać uczniom.
Aby obejrzeć wyniki wypełnionych ankiet klikamy na
Wyniki na górze strony. Wyświetla się wtedy takie okno:
Na górze mamy 4 zakładki:
- analiza wyników - podsumowanie wszystkich odpowiedzi, z podziałem na pytania (klikamy na poszczególne pytania, aby je rozwinąć); mając konto premium moglibyśmy eksportować wyniki w różnych formatach, na koncie darmowym jednak musimy poradzić sobie inaczej, np. zrobić zrzuty ekranu odpowiedzi na pozczególne pytania;
- indywidualne odpowiedzi poszczególnych osób, które wypełniły ankietę;
- publikacja wyników (opcja niedostępna na koncie darmowym);
- odwiedziny ankiet - informacje takie, jak liczba odwiedzin, historia odwiedzin (daty), źródła odwiedzin i czas wypełniania ankiety.
Jesli chcecie zobaczyć, jak wygląda przykładowa ankieta stworzona w Survio, kliknijcie na poniższy link:
https://www.survio.com/survey/d/S1I0A1D4L7W1V1N9V
Możecie tę ankietę wypełnić, ale nie zobaczycie jej wyników, gdyż tylko ja, jako jej autor, mam wgląd do wyników. Dlatego polecam stworzenie własnej ankiety - zajmie Wam to kilkanaście, może kilkadziesiąt minut, a pozwoli uzyskać cenne informacje o własnym warsztacie pracy. Warto też przygotować ankietę dla rodziców, jeśli jeszcze tego nie robiliście. Rodzice naprawdę doceniają fakt, że nauczyciel pyta ich o zdanie!
